หญ้ารีแพร์

ชื่อวิทยาศาสตร์ :    Centotheca lappacea (L.) Desv.

ชื่อสามัญ :    Barbed grass

วงศ์ :    POACEAE

ชื่ออื่น :  หญ้าหียุ่ม   เป้าหียุ่ม   ขนหมอยแม่หม่าย  หญ้าเหนียวหมา  หญ้าอีเหนียว (ชัยนาท)  หญ้าไผ่เล็ก (ปราจีนบุรี)
ภาคใต้ หญ้าหมอยแม่หม้าย, ขนหมอยแม่ม่าย (สตูล)  หญ้าเหล็กไผ่ (สุราษฎร์ธานี) เหนียวหมา (ระนอง)

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ :

ลำต้น หญ้ารีแพร์ เป็นพืชล้มลุกตระกูลไผ่ อายุหลายปี ลำต้นมีลักษณะเป็นข้อปล้องทรงกลม ขนาดเล็ก สูงประมาณ 30 – 70 เซนติเมตร ลำต้นถูกหุ้มด้วยกาบใบ สีเขียวอมม่วง ลำต้นไม่มีแก่น อ่อน และหักง่าย แต่เหนียวเด็ดด้วยมือขาดได้ยาก โคนลำต้นแตกหน่อแยกเป็นต้นใหม่ และกลายเป็นกอใหญ่ได้

ใบ หญ้ารีแพร์เป็นพืชใบเลี้ยงเดี่ยว แทงใบออกเป็นใบเดี่ยวๆ เรียงเยื้องสลับกันตามความสูงของลำต้น มีกาบใบสีเขียวอมม่วงหุ้มลำต้นตั้งแต่บริเวณเหนือข้อขึ้นมา ก้านใบสั้นติดกับกาบใบ ลิ้นใบ (Ligule) เป็นแผ่นบางๆ สีน้ำตาลติดกับโคนก้านใบ แผ่นใบมีรูปหอก กว้างประมาณ 1.5-3 เซนติเมตร ยาวประมาณ 5-20 เซนติเมตร โคนใบสอบ ปลายใบแหลม แผ่นใบเรียบ มีสีเขียวเข้ม ขอบใบโค้งเป็นลูกคลื่นขวางเข้าหากลางใบ แผ่นใบมีเส้นใบเป็นริ้วเล็กจำนวนมากตามแนวยาวของใบ

ดอก หญ้ารีแพร์ออกดอกเป็นช่อแขนง คล้ายช่อของดอกหญ้าทั่วไป ช่อดอกแทงออกบริเวณปลายยอดของลำต้น มีก้านช่อดอกยาวประมาณ 15 – 45 เซนติเมตร ประกอบช่อดอกย่อย (Spikelets) ที่ประกอบด้วยดอกย่อย 10-30 ดอก ดอกย่อยมีก้านดอกสั้นๆ

เมล็ด เมล็ดหญ้ารีแพร์มีลักษณะรียาว กว้างประมาณ 2-3 มิลลิเมตร ยาวประมาณ 4-6 มิลลิเมตร เมล็ดอ่อนมีสีเขียว เมล็ดแก่มีสีเหลือง บริเวณกาบหุ้มเมล็ดด้านล่างมีติ่งแหลมคล้ายหนาม ที่ทำหน้าที่ปักยึดขนสัตว์หรือเสื้อผ้า เพื่อให้เมล็ดติดไปหล่นห่างจากลำต้น

สรรพคุณ :

  1. หญ้ารีแพร์ถูกใช้ประโยชน์มากในแง่สมุนไพร โดยเฉพาะในสตรีหลังคลอดบุตรที่ช่วยให้ช่องคลอด

กระชับ และมดลูกเข้าอู่ได้เร็วขึ้น ด้วยการต้มดื่มหรือคั้นน้ำทาบริเวณช่องคลอด นอกจากนั้น ยังใช้เพื่อการดูแลผิวพรรณให้แลดูสดใส
2. สารสกัดจากหญ้ารีแพร์ใช้เป็นเครื่องสำอาง อาทิ ครีมบำรุงผิว ครีมกันแดด ทำหน้าที่ช่วยให้ผิวพรรณชุ่มชื้น ผิวพรรณแลดูเปล่งปลั่ง นอกจากนั้น สารสกัดจากหญ้ารีแพร์ยังใช้เป็นส่วนผสมของอาหารเสริม ออกฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระ และเสริมสร้างคอลลาเจน

 

วิธีการใช้พื้นบ้าน
นำหญ้ารีแพร์ตากแห้งมาก่อไฟ ใช้ไม้ผุเป็นเชื้อไฟพอให้ไฟคุนิด ๆ (ใช้ไม้ผุไฟจะได้ไม่ให้ความร้อนมากเกินไป) แล้วนั่งเอาไอรม รมครั้งละ 10-15 นาที ทำเช้า-เย็นเป็นเวลา 7-10 วัน ช่วยให้มดลูกเข้าอู่ ลดอาการบวม ช่วยลดน้ำหนัก ซึ่งทางวิทยาศาสตร์ความร้อนช่วยลดบวมได้ หญิงหลังคลอดที่มีปัญหาเรื่องหย่อนยานและบวมจึงทำได้ผลดี ซิลิกาก็มีส่วนช่วยเรื่องการสมานแผล เสริมสร้างเนื้อเยื่อ ทำให้แผลหายไวไม่ติดเชื้อ ส่วนผู้หญิงทั่วไปที่ต้องการทำเพื่อสรรพคุณกระชับช่องคลอด ให้ทำในลักษณะอบไอน้ำ คือนำหญ้าไปต้มแล้วนั่งเอาไอน้ำรมแทน นอกจากนี้ ยังสามารถทำในลักษณะอบไอน้ำเพื่อบรรเทาอาการริดสีดวงด้วย

ต้มดื่มหรือรับประทาน
– ช่วยกระชับช่องคลอดหลังการคลอดบุตร
– ช่วยบีบมดลูกให้แห้ง ช่วยให้มดลูกเข้าอู่เร็วขึ้น
– ช่วยรักษาแผลในช่องคลอดหลังคลอดบุตร
– ช่วยขับน้ำคาวปลา
– บำรุงร่างกาย
– ช่วยให้ผิวพรรณกระจ่างใส
– แก้ปวดเมื่อยตามร่างกาย
– ช่วยขับปัสสาวะ
– รักษาริดสีดวง

ต้มน้ำอาบหรือบดคั้นน้ำใช้ภายนอก
– นำน้ำคั้นหรือน้ำต้มหญ้ารีแพร์ล้างทำความสะอาดช่องคลอด ช่วยรักษาแผล ช่วยให้ช่องคลอดกระชับ – ทำให้ผิวพรรณชุ่มชื้น เปล่งปลั่ง
– ช่วยห้ามเลือด
– ช่วยรักษาแผล บรรเทาอาการปวดบวมของแผล
– แก้ผดผื่นค้น
– รักษาโรคผิวหนัง
– แก้อาการท้องเสีย
– ช่วยรักษาฝี โดยนำหญ้ารีแพร์ห่อผ้า ก่อนอังไฟให้ร้อน แล้วนำมาประคบบนฝี

 

(Visited 1 times, 1 visits today)